Dyma broblem gymhleth sy'n effeithio ar bob cymuned yng Nghymru. Mae goblygiadau pellgyrhaeddol a niweidiol i unigolion a theuluoedd fel ei gilydd. I ddatrys y broblem, rhaid cymryd camau gwladol a lleol. Mae strategaeth Llywodraeth y Cynulliad, 'Delio â Chamddefnyddio Sylweddau yng Nghymru' yn hyrwyddo gwaith trwy bartneriaethau ac ynddyn nhw'r holl asiantaethau perthnasol. Partneriaethau diogelwch yn y gymuned fydd yn llywio gwaith o'r fath am fod gyda nhw'r wybodaeth leol orau a'u bod yn gallu ystyried y pwnc yn rhan o'r trafodaethau a'r penderfyniadau ehangach am ddiogelwch yn y gymuned. Trwy eu timau dros faterion cyffuriau, bydd pob partneriaeth yn paratoi ac yn cyflwyno cynllun gweithredu sy'n rhan annatod o raglen ehangach pob awdurdod lleol ynglŷn â diogelwch yn y gymuned. 2005-08 yw cyfnod y cynllun cyfredol.
Yn 2005, cyhoeddodd Llywodraeth y Cynulliad Fframwaith Triniaeth Cymru ynghylch Camddefnyddio Sylweddau i helpu partneriaethau diogelwch yn y gymuned i gydlynu'r strategaeth am gamddefnyddio cyffuriau a chynorthwyo'r awdurdodau lleol a'u partneriaid i ddatblygu gwasanaethau o'r radd flaenaf yn ôl yr angen.
Mae Llywodraeth y Cynulliad wedi sefydlu fframwaith rheoli perfformiad, hefyd, i gadw llygad barcud ar hynt y strategaeth. Mae tair elfen iddo, sef casglu data safonol a chyflwyno adroddiadau trwy'r gronfa ddata wladol, dangosyddion allweddol ynghylch trin y rhai sy'n camddefnyddio cyffuriau yng Nghymru a rhaglen ymchwil a gwerthuso dreigl.
Rhaglen camu i mewn
Mae'r rhaglen yma'n fenter i gwtogi ar droseddu trwy roi cymorth i droseddwyr i'w hannog i roi'r gorau i droseddu a derbyn triniaeth. Ei nod yw torri cylchred camddefnyddio cyffuriau, troseddu a'r carchar trwy gamu i mewn ym mhob cam o drefn y cyfiawnder troseddol i gynnig triniaeth a chymorth dilynol i bobl.
Mae'r gwasanaeth ar gyfer pobl dros 18 oed yng Nghymru sy'n:
- gadael neu ar fin gadael trefn y cyfiawnder troseddol ac yn camddefnyddio cyffuriau; neu'n
- gorffen triniaeth am gyffuriau beth bynnag fo eu sefyllfa o ran cyfiawnder troseddol.
Dyma'r prif ffyrdd atgyfeirio:
- ar ôl arestio
- gwasanaeth prawf
- llysiau
- gwasanaethau yn y carchar
- asiantaethau sy'n bartneriaid allweddol
- gwifren gymorth wladol 24/7.
Y Swyddfa Gartref sy'n ariannu'r fenter ond Llywodraeth y Cynulliad sy'n ei rhoi ar waith yng Nghymru. Mae pedwar bwrdd rheoli rhanbarthol i helpu i gyflawni'r nodau ym mhob rhanbarth. Maen nhw wedi paratoi cynlluniau gweithredu lleol yn fan cychwyn comisiynu gwasanaethau timau ymyrraeth cyfiawnder troseddol.
Mae rhagor o wybodaeth gan: Rachel Morgan